Author :
Abstract
Bu çalışmanın amacı, E7 ve G7 ülkelerinde 2000-2023 döneminde ihracat çeşitliliğinin belirleyicilerini panel veri yöntemiyle incelemektir. İhracat çeşitliliği, ekonominin dışsal şoklar karşısındaki direncini artıran ve birincil mallara dayalı bir yapıdan imalat sanayi temelli bir yapıya geçişi kolaylaştıran bir olgu olarak öne çıkmakta, bu yönüyle sürdürülebilir iktisadi büyümenin önemli bir bileşeni olarak görülmektedir. Bu bağlamda, gelişmekte olan ülkelerin gelişmiş ülkeleri yakalayabilmeleri için ihracat kompozisyonlarını çeşitlendirmeleri önem arz etmektedir. Ancak bu çalışma, yalnızca ürün çeşitliliğindeki artışın E7 ülkelerini G7 düzeyine taşımaya yetmeyeceği, küresel ticaret sepeti ile uyumlu bir ihracat sepetine sahip olmanın da gerekli olduğu değerlendirmesinden yola çıkmaktadır. Bu nedenle ihracat çeşitliliği ölçütü olarak, UNCTAD tarafından hesaplanan ve ihracat sepetinin dünya ihracat yapısına yakınlığını ölçen Çeşitlilik Endeksi kullanılmıştır. Model, yapısal kırılmalar dahil edilerek kurulmuştur. Bulgular, kişi başına gelir ile Çeşitlilik Endeksi arasındaki ilişkinin iki grupta zıt yönlerde seyrettiğini göstermektedir. Gelir yükseldikçe ihracat yapısı G7 ülkelerinde dünya ihracat yapısına yakınlaşmakta, E7 ülkelerinde ise bu yapıdan uzaklaşmaktadır. E7 ülkelerinde ihracat yapısının dünya ihracat kompozisyonuna yakınlığı, ticari açıklıkla 2000-2023 dönemi boyunca, dijital altyapı ve fiziksel sermaye yatırımlarıyla 2018 sonrasında birlikte hareket etmektedir. Doğrudan yabancı yatırım ve finansal gelişmişlik ile Çeşitlilik Endeksi arasında ise anlamlı bir ilişki bulunamamıştır.
Keywords
Abstract
This study examines the determinants of export diversification in E7 and G7 countries over 2000–2023 using panel data analysis. Export diversification strengthens resilience to external shocks and facilitates the transition from a primary commodity-based structure to a manufacturing-based structure, making it an important component of sustainable economic growth. Diversifying export composition helps developing countries catch up with developed ones. However, this study considers that increasing product variety alone will not bring E7 countries to the G7 level, and that an export basket aligned with the global trade basket is required. Accordingly, UNCTAD's Diversification Index, measuring the proximity of a country's export basket to the world export structure, is used. The model incorporates structural breaks. The findings show that the relationship between per capita income and the Diversification Index runs in opposite directions in the two groups: as income rises, the export structure converges toward the world structure in G7 countries but diverges from it in E7 countries. In E7 countries, proximity to the world export composition moves with trade openness throughout 2000–2023, and with digital infrastructure and physical capital investment after 2018. No significant relationship is found between the Diversification Index and foreign direct investment or financial development.
Keywords
Export diversification, E7 countries, G7 countries, Panel data analysis, Structural break
